Złudzenia optyczne – jak oszukuje nas mózg

Nasze zmysły w każdej sekundzie są bombardowane tysiącem informacji. Dociera do naszych uszu mnóstwo dźwięków, części naszego ciała stykają się z różnymi przedmiotami, często jednocześnie czujemy kilka zapachów i smaków. Gdybyśmy koncentrowali się na wszystkich bodźcach, które do nas docierają zwariowalibyśmy! Na szczęście filtrujemy wszystkie docierające do nas dane i wykorzystujemy tylko niewielki ich procent. Nasz mózg ma też do dyspozycji wiele sztuczek i strategii pomagających organizować to wszystko tak, by było zrozumiałe i niosło ze sobą znaczenie.

Strategię, którą (prawdopodobnie) wykorzystujemy najczęściej to podział na figurę i tło. Co widzicie na poniższym rysunku?
podział na figurę i tłoKielich Rubina
Niektórzy z Was zobaczyli kielich, a niektórzy dwa zwrócone do siebie czarne profile. Jeśli jeszcze raz przyjrzysz się obrazkowi zobaczysz i to i to.  A teraz wyobraź sobie, że szukasz kogoś w tłumie ludzi. Bez zdolności wykorzystywania związku figura – tło, nie bylibyście w stanie tego zrobić!

A co kiedy w grę wchodzą złudzenia optyczne? Wiadomo, nasz mózg nie jest nieomylny i w przypadku złudzenia optycznego mózg  interpretuje dany obraz wprowadzając nas w błędny tok myślenia.

To co, sprawdźmy to na własnej skórze, a raczej mózgu…
zludzenieIle widzicie nóg na powyższym obrazku? Ja widzę 8, ale zdrowy rozsądek podpowiada mi, że coś tu nie gra…

Spirala Andrusa
Wpatrujcie się przez kilkanaście sekund w środkowy punkt, a następnie spójrzcie np na ścianę.
spirala andrusaŚciana przez chwilę będzie się poruszać. Odpowiada za to tzw kontrast następczego ruchu.

Schody Eschera
niekończące się schody

Niekończące się schody. Geometryczne złudzenie optyczne stworzone poprzez zmieszanie obrazu z prawej z obrazem z lewej strony.

Które kółko jest większe?
kola
Wydaje nam się, że to po lewej, ale prawda jest taka, że kółka są tej samej wielkości. Wiecie co od razu mi się z tym skojarzyło? Wyobraźcie sobie dziewczynę, powiedzmy Anię, która waży 55kg, ale ma koleżanki, które ważą po 80-90kg. Ania jest przy nich drobniutka! A co jeśli Ania umówi się z koleżankami, które ważą po 43-35kg? Brutalne.

W. E. Hill, Moja żona i moja teściowa, 1915
474px-My_Wife_and_My_Mother-In-Law_(Hill).svgWidzicie żonę czy teściową? Ta dwuznaczna figura sprawia, że mózg nie potrafi zlokalizować dwóch kobiet jednocześnie.

Złudzenia optyczne – Ruch
złudzenie optycznelarge_zoptic6.gif
Powyższe obrazki nie są gifami. Nasz mózg dosłownie świruje.

silhouetteI na koniec moje ulubione złudzenie. W którą stronę obraca się kobieta? Zgodnie ze wskazówkami zegara czy odwrotnie? Wiecie, że możecie zmusić swój mózg do tego by zmienił kierunek jej obrotu? Spróbujcie 🙂

Zagadnienia dotyczące percepcji były jednymi z moich ulubionych na studiach. To niesamowite jak mózg sobie z nami „pogrywa”. Widzimy 8 par nóg u słonia, niekończące się schody, nasza ściana nagle zostaje wprawiona w ruch, nie mówiąc już o ruszających się obrazkach.  W takich przypadkach lepiej zaufać zdrowemu rozsądkowi niż wrażeniu.

ściany1

67 Comments
  1. ostatni rysunek świetnie uzupełnił wpis. Faktycznie trzeba w tym wszystkim zachować trzeźwość umysłu, tylko jak?! Kiedy mózg mówi swoje

  2. Uwielbiam wpisy psychologiczne, jesteś w nich taka naturalna jakbyś opowiadała o czymś na czym się świetnie znasz 🙂

    Tematy trudne zamieniasz w ciekawe <3

  3. Elizo, powiem prosto z mostu.. 🙂 Pierwsze wpisy z tej kategorii mnie nie interesowały, ale ten mnie przekonał.. 🙂 MEGA FAJNY! 🙂

    1. Mi pomogło patrzenie na cień jej stopy 😀 i po chwili zaczęła kręcić się w lewo, a później już wirowała na zmianę, raz w lewo, raz w prawo 😀

    2. Ja wczoraj wieczorem nie miałam ze zmianą żadnych problemów, a teraz ogarnęła mnie niemoc. Kobieta kręci się zgodnie ze wskazówkami i ani drgnie w drugą stronę

    3. spoiler, broda dziewczyny to nos teściowej. Naszyjnik dziewczyny to usta teściowej. Dekolt dziewczyny to broda teściowej. Ucho i nos dzieczyny to oczy teściowej 🙂

    4. Kurcze… mi ciągle ta dziewczyna kręci się zgodnie z ruchem wskazówek zegara… nie mogę jej „zmusić” do obrotu w drugą stronę… może jutro 🙂

  4. Znałam te złudzenia, ale dzięki tobie pierwszy raz rozumiem ich „działanie”. Nasz mózg robi nas w konia po prostu, a raczej w słonia z 8 nogami 🙂

  5. Z tą kobietą próbowałam parę razy, najlepiej sobie zakryć wszystko oprócz stopy i zmusić mózg żeby najpierw „odwrócił” samą stopę, haha. 😉 Fajna sprawa.
    A z tym piórkiem widzę jakąś odwróconą kobietę w futrzanym kołnierzu, ale nie wiem czy to żona czy teściowa. ;p

    1. nie mogłam zrobić tego z kobietą, aż zobaczyłam ten komentarz i po stopie udało mi się w końcu ją pokręcić w drugą stronę ;D zadziałało!

      a co do teściowej to też jej nie widzę ;p

  6. Zawiesiłam się nad schodami i nie mogę przestać 🙂
    kręcącą się kobitkę przerabiałam na zajęciach.
    Lubie wpisy z działu psychologia zaraz po stylizacjach 😉

  7. Wszystkie obrazki znałam, z wyjątkiem żony i teściowej, ale fajnie zrozumieć, na jakiej zasadzie działają, bo zwykle gdy znajdujemy je w sieci, nie są opatrzone żadnym komentarzem 🙁 Tancerki nie udało mi się odwrócić, choć kiedyś pamiętam, że to robiłam. Nie pomogło opuszczanie wzroku, ale nie poddam się i będę próbować 😀

  8. Złudzenia optyczne to bardzo ciekawe zjawisko. I wiąże się z wieloma kierukami studiów. Ja spotkałam się z tym na budownictwie na przedmiocie „rysunek techniczny i grafika inżynierska”

  9. U mnie to z patrzeniem w środek a potem na ścianę nie działa. Ściana sie nie porusza- nie widzę tego.
    Ta kobieta wkoncu porusza sie w lewo czy w prawo? 😀
    I jak to jest, ze te obrazki sie porusZaja nam? :O

  10. świetny tekst 🙂 Elizka jesteś boska 😉
    Potrafisz wprawić w dobry humor od rana 😀
    teraz będę wpatrywać się we wszystkie obrazki cały dzień hehe

  11. Schody Eschera są wykorzystywane na ćwiczeniach koncepcyjnych i mocno związanych z wyobraźnią na architekturze 🙂

    Sama interesuję się mocno psychologią, i przerabiałam nieraz temat percepcji. Uwielbiam sprawdzać i doświadczać jak zaochowuje się mózg. Nie znałam jednak obrazka z obracającą się kobietą. Jest genialny!

  12. Patrzę na kobietę, która kręci się i czytam oo moja lewa półkula działa ;P a tu widzę że kręci się w drugą stronę hmm o co chodzi:P

    Teraz patrzę i zmienia co chwilę stronę kręcenia 😀 dobra jest 😀

    1. A już myślałam, że ze mną coś nie tak, gdy myślę o zegarku kręci się zgodnie z ruchami zegara a jak chcę w inną to od razu zmienia kierunek, jakieś czary 😀

    2. Miałam identycznie! Czytam, że jeśli kręci się zgodnie ze wskazówkami zegara to… a tu nagle patrzę na nią i kręci się w drugą stronę. Myślę sobie – sfiksowałam! Przeszłam do komentarzy i ufff…. 😀

  13. Wydaje mi się, że z tą tancerką to ściema. Patrzcie cały czas na jej stopę (tę, na której stoi). Po jakimś czasie ona sama się odwraca i zaczyna kręcić w drugą stronę. To nie kwestia mózgu. Ten gif jest tak skonstruowany. Ktoś nas robi w balona 😀

  14. W znalezieniu teściowej na obrazku bardzo pomaga mocne zmrużenie oczu, ale ja i tak musiałam się posiłkować wskazówkami Elizy. Nie byłam w stanie znaleźć jej tam sama.

  15. czy jeśli patrzę przez kilkanaście sekund na spirale andrusa a potem na ścianę i ona się nie kręci to ze mną coś nie tak?

  16. Iluzje to był jeden z najfajniejszych tematów jakie miałam na studiach 🙂
    W National History Museum jest specjalny dział związany właśnie z iluzjami 🙂 mój ulubiony!

  17. Mam sposób jak sprawić żeby kobieta kręciła się w stronę przeciwną do wskazówek zegara. Spróbujcie zacząć mnożyć, dzielić itp wtedy uaktywni się lewa półkula mózgu i kobieta zacznie się kręcić w drugą stronę:) Na mnie działa:D

  18. Jak dla mnie kobieta kręci się tylko i wyłącznie w kierunku odwrotnym do ruchu wskazówek zegara 😀 ale czytam w komentarzach, że właśnie do tego mamy zmusić mózg oO
    Natomiast spirala w ogóle nie działa chociażbym się w nią wpatrywała kilka minut 🙁

  19. Jeżeli chodzi o wszelkie złudzenia optyczne to jestem ich fanką od dawna <3 te, które pokazałaś są dosyć typowe. A jeżeli chodzi generalnie o mózg i jego pułapki, to świetnym programem jest teraz Pułapki Umysłu, na National Geografic w poniedziałki o 22. Wprost uwielbiam! 🙂 i nie jest to jakaś kryptoreklama- szczerze polecam ten program! 🙂

  20. Lubię Twoje posty z serii tych psychologicznych, również kończyłam pokrewne studia i odnajduje tu mnóstwo siebie. Powinnaś częściej pisać na takie tematy 🙂 p.s. moją ulubioną iluzją obrazkową jest biała kartka z niewyraźnymi kropkami gdzieniegdzie, ludzki mózg to niesamowity twór, niektóre znaki traktuje jak błędy i powoduje że przestajemy je widzieć 🙂

  21. Jestem chyba jakimś specyficznym przypadkiem bo u mnie treningu wymagało to aby mój mózg w ogóle uległ jakiemuś złudzeniu.
    Kółka i „ciapki” na tle były dla mnie kiedyś w ogóle nieruchome, jeśli się tancerka dla mnie ruszała się jedynie do połowy (od prawej do lewej jednak nie wykonuje obrotu).
    „Moja żona i moja teściowa” – nie widziałam ani jednej ani drugiej, ale rozumiem na jakiej zasadzie to „działa” i dopiero muszę zbudować w głowie obrazy.
    Tytułowy obraz jawi się jako zwykłe prostokąty i proste linie, dopiero z pewnej odległości i przy zmrużeniu oczu trochę zaczynają się zwężać na krańcach.
    Ale na „teście maski” też widzę, która jest wklęsła, która wypukła, a „ruchome twarze” (te odciśnięte w gipsie, które mają „odwracać” się za obserwatorem) widzę normalnie.
    Teraz potrafię kręcić tancerką w obie strony, kręci ósemki, a resztę obrazków z iluzją ruchu zatrzymuję i wprawiam w ruch w dowolnym punkcie, przyspieszam, zwalniam. Ale musiałam się o tym naczytać, napatrzeć na stop-klatkach żeby coś ruszyło.

  22. Uwielbiam takie zagadki gdzie znajdują się przeróżne obrazki. Kolega na wydziale psychologi robił z tego prezentację sporo ciekawych rzeczy miał.

Leave a Reply

Your email address will not be published.

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>